ورزشگاههای جام جهانی 2006 آلمان ـ بخش سوم
کمال یوسفپور
5. ورزشگاه وستفالن دورتموند (Westfalenstadion, Dortmund)
نوع پروژه: نوسازی ورزشگاه قدیمی (1992، 1996 و 2003)
تاریخ افتتاح: 2 آوریل 1974
میزان سرمایهگذاری: 5/45 میلیون یورو
گنجایش: 65000 نفر
ورزشگاه وستفالن دورتموند که در یک پارک بزرگ و در همجواری یک مجتمع ورزشی، چند رستوران و یک تئاتر واقع است، در سراسر کشور آلمان به اپرای بوندسلیگا مشهور میباشد. این ورزشگاه در اصل برای جام جهانی ۱۹۷۴ ساخته شده و از آن زمان تاکنون در سالهای مختلف مورد بازسازی قرار گرفته است.
برنامهریزی برای ساخت یکی از بزرگترین ورزشگاههای جهان در دورتموند به دهه 1960 برمیگردد؛ در سال 1965، طرح اولیه گسترش ورزشگاه تاریخی و باارزش Rote Erde کنار گذاشته شد و تصمیم گرفته شد یک ورزشگاه معروف به دوقلو در همان سایت و در کنار Rote Erde ساخته شود. هزینه ساخت این ورزشگاه بوسیله بهرهگیری از مفهوم نوین ساخت مدولار با استفاده از عناصر ساختمانی پیشساخته، به نصف کاهش یافت. نکته جالب اینکه طی عملیات خاکبرداری، 34 بمب مربوط به جنگ جهانی دوم کشف، خنثی و جابجا شدند. البته در سال ۱۹۹۸ نیز يک بمب ۵۰۰ کيلوگرمی عملنکرده مربوط به جنگ جهانی دوم، در دل زمين اين ورزشگاه پيدا شد.
در نوامبر 2001، مقامات محلی تصمیم گرفتند با پر کردن چهار گوشه خالی ورزشگاه، جایگاههای چهارگانه تماشاگران را که به صورت مجزا در چهار ضلع ورزشگاه قرار گرفته بودند، به هم متصل کنند تا ظرفیت ورزشگاه به 65000 نفر افزایش یابد. این مرحله از نوسازی در اواخر تابستان 2003 به پایان رسید. مرحله دیگر نوسازی در تابستان 2005 صورت گرفت و طی آن صندلیهای ردیفهای پایینی بهینهسازی شدند و یک بخش VIP جدید در ورزشگاه افتتاح شد. نصب سیستم کنترل الکترونیک ورودی و نوسازی رختکن و بخشهای مربوط به تیمها از دیگر کارهای انجامیافته در این مرحله از نوسازی بود.
وجه مشخصه ورزشگاه وستفالن دورتموند که بروسيا دورتموند، محبوبترین باشگاه فوتبال آلمان، بازیهای خانگیاش را در آن برگزار میکند، هشت دکل یا برج سازهای به رنگ زرد روشن و به ارتفاع 62 متر است. این هشت دکل که یک نشانه شاخص رنگی را در خط آسمان دورتموند به نمایش میگذارند، از دور به آسانی توسط تماشاگران قابل تشخیص هستند.
6. ورزشگاه زنترال لایپزیگ (Zentralstadion, Leipzig)
نوع پروژه: ساخت ورزشگاه جدید
تاریخ افتتاح: 7 مارس 2004
میزان سرمایهگذاری: 6/90 میلیون یورو
گنجایش: 43000 نفر
ورزشگاه زنترال لایپزیگ، به لحاظ معماری، یکی از شاخصترین ورزشگاههای جام جهانی 2006 آلمان است و از نظر فنی نیز یکی از پیشرفتهترین آنها به شمار میرود. این ورزشگاه که بوسیله تیمی متشکل از سه شرکت معماری Wirth + Wirth، Glöckner Architekten و Körber, Barton, Fahle، طراحی شده است، آمیزهای بینظیر از گذشته و آینده را در کلانشهر تجاری و سنتی لایپزیگ به معرض نمایش میگذارد.
ورزشگاه قدیمی لایپزیگ که در سال 1965، بعد از یک دوره ساخت 15 ماهه، افتتاح شده بود و در آن زمان، با گنجایش 100000 نفر، بزرگترین ورزشگاه آلمان محسوب میشد، در دهه ۱۹۹۰، به شدت نيازمند مرمت بود. از اینرو، در اکتبر 1997، شورای شهر لایپزیگ تصمیم به ساخت یک ورزشگاه جدید در داخل محدوده دیوارهای ورزشگاه قدیم گرفت. بدینترتیب ساخت ورزشگاه جدید در نوامبر 2000 شروع شد و عملیات ساختمانی آن در دسامبر 2003 به پایان رسید.
ورزشگاه زنترال لایپزیگ که به صورت ورزشگاهی در دل یک ورزشگاه دیگر ساخته شده، لقب «ورزشگاه درون ورزشگاه» را گرفته است. تعدادی پل ورزشگاه جدید را به دیوارهای بیرونی ورزشگاه قدیمی پیوند میدهند؛ این پلها تماشاگران را به صندلیهای ردیفهای پایینی یا ردیفهای بالایی هدایت میکنند.
در ساخت ورزشگاه زنترال لایپزیگ، تمامی ضوابط و مشخصات مورد تأکید فیفا، جزءبهجزء، مورد توجه قرار گرفته است، از جمله اینکه امنیت تماشاگران با استفاده از یک سیستم نوین تخلیه اضطراری افزایش یافته است.
سقف شکوهمند و تماشایی ورزشگاه، با بهرهگیری از یک سیستم نورپردازی یکپارچه، جلوههای بصری درخشانی در ورزشگاه خلق میکند. همچنین از طریق یک سیستم صوتی بسیار متعادل و مناسب، شرایط آکوستیکی برجستهای در محیط ورزشگاه فراهم میشود.
ورزشگاه زنترال لایپزیگ يکی از ورزشگاههای کوچک جام جهانی 2006 آلمان محسوب میشود و در ميان پنج ورزشگاه تازه جام جهانی، کمتر از بقيه هزينه برداشته است. این ورزشگاه تنها ورزشگاه جام جهانی در آلمان شرقی سابق و همچنين تنها ورزشگاهی است که تيم محلی آن در بوندسلیگا بازی نمیکند.
