بارش شهابی

در تقویمتان روز 21 مرداد را مشخص کنید و کنار آن بنویسید: قبل از طلوع آفتاب . همین یادداشت را بر روی
در یخچال منزلتان هم بچسبانید . در این صورت می توانید مطمئن باشید که بارش برساوشی امسال را از دست نخواهید داد . بارش شهابی برساوشی، هر سال در نیمه ی دوم مرداد ماه روی می دهد . رص دگرانی که در زمان مناسب در انتظار این پدیده باشند ، می توانند اجرام نورانی و رنگارنگی را در آسمان مشاهده کنند که مشخصه ی اغلب آن ها پرنور بودن است . در طول مدتی که بارش شهابی برساوشی رخ می دهد ، همواره یک شب وجود دارد که در آن تعداد شهاب ها به حداکثر می رسد . و اوج بارش امسال شب 21مرداد است .
بارش های شهابی هنگامی روی می دهند که زمین ، در حرکت روی مدار خود ، با توده ای از ذرات که از دنباله دارها به جای می مانند ، برخورد کند . دنباله دارها ، هنگام حرکت در مدار خود ، ذرات ریزی را از خود باقی می گذارند . با نزدیک شدن دنباله دار به خورشید ، تعداد این ذرات هم افزایش می یابد و به همین علت ، مدار دنباله دار پر از ذراتی می شود که با سرعت خود دنباله دار به دور خورشید می گردند . این ذرات ریز غبار با سرعت 132000 متر بر ثانیه به جو زمین برخورد می کنند . در این سرعت ، حتی ذرات بسیار ریزهم هنگام سوختن در جو زمین ، خطوط روشن و نورانی را بر جای می گذارند که همان شهاب ها هستند و از آنجائیکه زمین با دوره ی تناوب منظمی به دور خورشید می گردد ، هر سال در زمان مشخصی از ميان این توده عبور می کند . بارش هنگامی که زمین از قسمت های متراکم تر توده عبور می کند ، بیشترین فعالیت را خواهد داشت . دنباله دار مادر بارش برساوشی ، دنباله داری به نام " سوییفت – تاتل " است و ما هر سال از اواسط مرداد ماه به بعد ، از میان توده ی به جا مانده از این دنباله دار عبور می کنیم .
ذراتی که بارش های شهابی را بوجود می آورند ، در مسیرهایی تقريبا موازی هم وبا سرعت يكسان وارد جو زمین می شوند .عمل سوختن نيز در ارتفاع 80 تا 120 کیلومتری سطح زمین روی می دهد ، و چون این فاصله بسیار زیاد است ، به دلیل اثر پرسپکتیو، برای فردی که روی زمین ایستاده است ، چنین به نظر می رسد که شهاب ها از یک نقطه ی آسمان خارج می شوند . به این نقطه کانون بارش گفته می شود . که البته کانون بارش فقط یک نقطه نیست ، بلکه محدوده ی کوچکی در آسمان است . در بارش برساوشی ، نسبت شهاب های پرنور به کم نور از دیگر بارش های شهابی بیشتر است .
این بارش شهابی در دهه 1830 توسط سه رصد کننده در امریکا و اروپا کشف شد . نام برساوشی را هم " شیاپارلی"، اخترشناس معروف ایتالیایی در سال 1886 برای آن برگزید . بررسی های شیاپارلی نشان داد ذراتی که این بارش را بوجود می آورند ، در مسیری شبیه به مسیر دنباله دار سوییفت - تاتل که در سال 1862 مشاهده شد ، وارد جو زمین می شوند .
کانون بارش شهابی برساوشی ، همان گونه که از نام آن مشخص است ، صورت فلکی برساوش می باشد . بهترین زمان برای مشاهده ی این
بارش هم ساعات پس از نیمه شب است . زیرا رصدگر در نیمکره ای از زمین قرار گرفته است که به سوی توده ی باقیمانده از دنباله دار حرکت می کند و بنا براین می تواند تعداد بیشتری از این ذرات را که با جو زمین برخورد می کنند مشاهده کند . همچنین کانون بارش هم که در محدوده ی صورت فلکی برساوش قرار دارد ، نیمه شب از افق شرقی طلوع می کند . و در صورتی که به دور از نور شهر باشید ، بین ساعت 2 بامداد تا پیش از طلوع آفتاب می توانید صدها شهاب را رویت کنید . این شب برای اردو زدن هم شب خوبی خواهد بود ! شهابهای برساوشی در یک شب گرم تابستانی به دیدارتان می آیند و شما برای استقبال از آن ها فقط به یک دست لباس سبک احتیاج دارید . در حالی که در بارش های شهابی مشابه ، مانند بارش شهابی اسدی که در آبان ماه است ، برای این که بتوانید از تماشای شهاب ها لذت ببرید ، به پوشیدن لباس های بسیار گرم محتاج هستید .
علاوه بر این ، امسال در آسمان یک هدیه هم خواهید داشت : مریخ
در صورت فلکی حمل ، درست در کنار برساوش ، مریخ همانند ستاره ای سرخ رنگ و درخشان ، خودنمایی می کند . اگر قبل از طلوع خورشید رو به شرق بایستید ، مطمئن باشید که به سختی می توانید چشمايتان را از این همسایه ی سرخ گون بردارید . شاید نکته ی مسحور کننده ای که در مورد این سیاره وجود دارد رنگ سرخ آن باشد . شاید هم ثابت بودن نورش ، در مقایسه با ستاره های اطراف که همگی سوسو می زنند . اگر به مریخ خیره شوید ، این احساس به شما دست می دهد که مریخ هم به شما خیره شده است .
مریخ و زمین در حال نزدیک شدن به یک مقابله ی استثنایی در هشتم آبان هستند . در حال حاضر مریخ از همه ی ستاره های آسمان شب درخشان تر است و هر شب هم بر درخشندگی اش افزوده می شود . اگر شما مرداد را به خاطر پدیده های نجومی اش دوست داشته باشید ، پس مطمئناً عاشق آبان خواهید شد.
مرداد با تجسم منظره ی زير بسيار دوست داشتنی است : ساعت ، 4 صبح و آسمان بسیار تاریک است . باد ملایم و دلپذیری می وزد . مریخ در شرق آسمان می درخشد و هر از گاهی شهابی تندرو، آسمان بالای سرتان را می شکافد ... .
شاید لازم باشد که دوباره 21 مرداد را در تقویمتان مشخص کنید .